Ze liggen er nu uit, maar wat een indruk hebben ze nagelaten… De Rode Duivels hadden ook heel even hun moment van glorie, niet zozeer omdat ze de VS versloegen, maar omdat ze daarmee, in de perceptie van velen, Trump hadden op zijn plaats gezet, nadat die zich in de interne keuken van de FIFA had gemoeid. De echte publiekslievelingen waren echter het Noorse team van Haaland en zijn makkers.
Geen advertenties meer?
Ingelogde abonnees steunen niet alleen een van de enige kritische en onafhankelijke media, maar zien ook geen vervelende advertenties. Abonneer je snel en eenvoudig en krijg meteen toegang tot vele duizenden exclusieve artikelen!
Maak hieronder je keuze voor het gewenste abonnement:
Liever ook op papier? Bekijk alle abonnementen!
Het doorlopend abonnement wordt automatisch verlengd voor steeds één maand.
Liever ook op papier? Bekijk al onze abonnementen!
Steun het vrije woord met een online abonnement van 3 maanden via een eenmalige betaling.
Liever ook op papier? Bekijk al onze abonnementen!
Steun het vrije woord met een eenmalige betaling en je zit een jaar goed.
Log hieronder in om dit bericht volledig te lezen. Ben je al ingelogd, kijk dan op je account of je nog een actief abonnement hebt.
Dat had ook wel te maken met het opvallende ritueel van de Noorse supporters. Ze bootsten telkens de roeiende beweging na die de Noormannen zouden gemaakt hebben, terwijl ze met hun drakars koers zetten naar het Europese vasteland. Wij herinneren hen vooral als plunderaars, maar ze deden dat ook om handel te drijven. De Noren hebben nog niet de gewoonte aangenomen om hun verleden te beoordelen aan de normen van de 21ste eeuw en zich dan nog enkel het slechte te herinneren. Ik zie het niet gebeuren dat West-Europese voetbalsupporters zich verkleden als conquistadores of koloniale soldaten.
Er waren uitzonderingen. De krant Morgenbladet (de Noorse versie van DS) noemde de Viking-esthetiek waarmee de nationale ploeg zichzelf promootte “chauvinistisch en niet inclusief”. Sommigen vonden ook dat de beelden van de voetballers gekleed als Vikings – met slechts één zwarte jongen – te veel leek op wat nazi’s en fascisten willen zien.
Een Belgische Obelix
De Noren hebben een nationaal verleden dat België niet heeft. Toen de camera’s inzoomden op de Belgische supporters, kwamen ze altijd bij dezelfde man terecht: iemand die zich verkleed had als Obelix. Niemand wees er de brave man op dat Asterix en Obelix een Franse creatie zijn en dat hun dorpje zich in het huidige Bretagne bevindt. Het is niet gemakkelijk ‘belgitude’ uit te beelden.
De Noren hebben nog identiteit en een samenhorigheidsgevoel. Het Noorse jeugdvoetbalbeleid steunt op lokale voetbalploegjes, vrijwilligerswerk en gemeenschapszin. Haaland en Ødegaard leerden voetballen bij kleine lokale clubs, waar jonge spelers de tijd krijgen om zich te ontwikkelen en talenten niet al vanaf hun achtste worden weggeplukt door de grote clubs. Ødegaard werd bovendien opgeleid door zijn eigen vader.
We moeten daaraan toevoegen dat Noorwegen ook de welvaart heeft om infrastructuur ter beschikking te stellen. De Noorse winters laten niet toe op echt gras te spelen. Kunstgras is duur, maar onontbeerlijk.
Noorwegen heeft die welvaart. Het heeft een van de hoogste bbp’s per inwoner en staat nummer 1 op de Human Development Index. Het heeft veel meer dan pure rijkdom: zeer hoge levensverwachting, lage corruptie, grote sociale mobiliteit en lage criminaliteit. De sterke sportprestaties, die niet beperkt zijn tot het voetbal, zijn slechts de kers op de taart.
Storend voor de EU
Noorwegen behoort niet tot de EU. Dat is een storend gegeven voor het argument dat de EU een welvaartsbevorderend project is. “Ja, maar ze hebben olie”, zal je dan horen. Rusland en Venezuela hebben ook veel olie, maar zijn een economische puinhoop. Economen noemen dat de ‘grondstoffenvloek’: een gemakkelijke bron van inkomsten die een algemene economische ontwikkeling afremt. Noorwegen bewijst dat natuurlijke rijkdom pas een voordeel wordt als een land over sterke instellingen, discipline en een langetermijnvisie beschikt.
Waarom slaagt een land van amper 5,6 miljoen inwoners – minder dan Vlaanderen – erin om op bijna elk terrein boven zijn gewicht te boksen? Omdat het een relatief homogene samenleving is met zeer hoog onderling vertrouwen, met een sterke lokale democratie, een hoge graad van arbeidsethiek en een bestuursvisie op lange termijn. De belangrijkste les: wees niet als België, wees als Noorwegen.
Meer van Jurgen Ceder
