Het is bijzonder onrustig in Suriname. De bevolking komt al dagenlang op straat en eist dat president Santokhi zijn beleid wijzigt. Ze is de corruptieschandalen in het land beu.
Geen advertenties meer?
Ingelogde abonnees steunen niet alleen een van de enige kritische en onafhankelijke media, maar zien ook geen vervelende advertenties. Abonneer je snel en eenvoudig en krijg meteen toegang tot vele duizenden exclusieve artikelen!
Maak hieronder je keuze voor het gewenste abonnement:
Liever ook op papier? Bekijk alle abonnementen!
Het doorlopend abonnement wordt automatisch verlengd voor steeds één maand.
Liever ook op papier? Bekijk al onze abonnementen!
Steun het vrije woord met een online abonnement van 3 maanden via een eenmalige betaling.
Liever ook op papier? Bekijk al onze abonnementen!
Steun het vrije woord met een eenmalige betaling en je zit een jaar goed.
Log hieronder in om dit bericht volledig te lezen. Ben je al ingelogd, kijk dan op je account of je nog een actief abonnement hebt.
President Santokhi reageerde al door te zeggen dat hij de boodschap van de betogers goed heeft ontvangen. Hij geeft aan hun gevoelens te begrijpen en wil de dialoog aangaan. Santokhi belooft om te zullen werken aan een herstel. Hij wijst wel op de macro-economische omstandigheden en benadrukt zelf dat mensen het recht hebben om te betogen.
De betogers hebben echter weinig oren naar die belofte. Ze zien zich geconfronteerd met verschillende corruptieschandalen. Zo blijkt 1,8 miljoen euro verdwenen onder de minister van Financiën. Ook vicepresident Brunswijk is kop van Jut omwille van enkele verdachte benoemingen.
Te midden van deze protesten swingen de levenskosten de pan uit. Benzine, levensmiddelen en nutsvoorzieningen worden steeds duurder. Het land werd niet zo lang geleden ook getroffen door overstromingen. De munt, de Surinaamse dollar, zakte intussen sterk in waarde. Tussen 2017 en 2020 kreeg je ongeveer 8 Surinaamse dollar voor 1 euro. Sinds 2020, toen de huidige regering aantrad, zakte de waarde sterk. Nu moet je meer dan 23 Surinaamse dollar betalen voor 1 euro. Terwijl de prijzen stegen, bleven de lonen achter.
Organic Movement
De betogers voelen dat ze de wind in de zeilen hebben en beloven meer actie. Sergio Gentle, leider van Organic Movement, de organisatie die de betogingen leidt, wijst op de potentiële rijkdom van het land. “Wat hebben we bereikt? Geen enkele duurzame ontwikkeling in Suriname. Maar elke regering heeft een masterplan en een batterij van deskundigen.”
Om meer zicht te krijgen op de zaak nam PAL NWS contact op met de Surinaamse journaliste Amanda Palis. De hoofdredactrice van Key News liet haar licht schijnen over de gebeurtenissen in het land.
Palis wijst erop dat de Organic Movement gelijktijdig met de protesten is ontstaan. Binnen de beweging zijn wel enkele mensen actief die reeds bekend waren in de Surinaamse samenleving, zoals Sergio Gentle en Raoul Hellings, beide actief bij de politiebond. “Ze hebben altijd scherpe kritiek geleverd op welke regering dan ook in het belang van de politie. Nu voelen ze zich geroepen om zich samen met andere Surinamers te verzetten tegen de gemaakte beleidsbeslissingen waarmee een groot deel van de samenleving het niet eens is.” Andere bekende namen zijn Maisha Neus en Marleen Cameron, die ook al langer sociaal actief zijn, maar niet specifiek op politiek vlak.
Zeven eisen
Organic Movement stelde een lijst van zeven eisen op voor de regering-Santokhi. Het ontslag van de regering eist de beweging niet, maar wel dat ze bepaalde besluiten terugdraait. Het gaat daarbij om zaken waarvan de politici vooraf zelf beloofden ze niet te zullen invoeren.
Een heel belangrijk pijnpunt zijn de benoemingen van vrienden en familie, die endemisch lijken te zijn. “Chandrikapersad Santokhi heeft tijdens zijn verkiezingscampagne aangegeven geen vrienden of familie te zullen accommoderen. De vorige regering, Bouterse II, heeft daarvoor veel kritiek gekregen, zowel vanuit de samenleving als de oppositie, waarvan Santokhi zelf onderdeel was.”
Grondschandalen
Maar bij zijn aantreden zou Santokhi zijn vrouw in het bestuur van het staatsbedrijf Staatsolie hebben benoemd. Daartoe zou hij de statuten hebben aangepast. Ook zijn dochter kreeg een belangrijke kabinetsfunctie. Vicepresident Brunswijk deed hetzelfde en gaf zijn broer enkele leidinggevende functies. Zijn kinderen werden dan weer benoemd bij staatsbedrijven.
Een andere twistappel is het onrechtmatig uitgeven van gronden. Surinamers kunnen zich registreren voor een stuk grond, waarvoor ze aan de overheid een grondhuur betalen. “Het kopen van grond is vrij prijzig in Suriname”, legt Palis uit. “Vooral als je kijkt naar wat de gemiddelde Surinamer verdient, lijkt het haast onmogelijk om een stuk grond te kunnen kopen voor het bouwen van een huis of landbouwactiviteiten.”
Er zijn twee grondschandalen die momenteel spelen: het Sabaku-project en Kronenburg. “Aan parlementariërs en partijgelederen zouden op onrechtmatige wijze gronden zijn toegewezen, terwijl andere Surinamers daarvoor jarenlang moeten wachten”, hekelt Palis. “Er zijn zelfs gevallen van mensen die al langer dan tien jaar wachten, terwijl er voortdurend politiek wordt bedreven met de uitgifte van gronden.”
Witwassen
Het derde punt dat Pali aanhaalt, is het schandaal bij Financiën. “Individuen vervalsten reçu’s ter waarde van ongeveer 2 miljoen euro bij de Centrale Bank, maar er heerst veel onduidelijkheid over het onderzoek”, schetst de journaliste. “De samenleving plaatst vraagtekens bij de gebrekkige controles van de bank en het ministerie van Financiën die het mogelijk hebben gemaakt om geld te stelen van de moederbank.”
Pali verwijst daarbij naar de context van de witwasserij in Suriname. De wijze waarop het land dat fenomeen bestrijdt, is ondermaats. Internationale instellingen zoals het IMF dringen aan op hervormingen. Momenteel is het land erg gevoelig voor corruptie, drugshandel, belastingontduiking en smokkel. De nodige wetsaanpassingen blijven voorlopig echter uit.
“De ontevredenheid is algemeen”, stelt Pali vast. “Met de acties en eisen wil men de regering onder druk zetten. De regering heeft om dialoog gevraagd, maar er zijn harde eisen gesteld: maak ten minste twee of drie van de aangegeven eisen waar voordat we in dialoog kunnen gaan.”
“Het vertrouwen in de regering-Santokhi is aan het vervagen”, besluit Pali. “De samenleving zegt duidelijk: ‘Maak waar wat je hebt beloofd tijdens de verkiezingen en breng een verandering in je beleid.’”
