Wie in Vlaanderen zijn enige eigen woning koopt, betaalt sinds 1 januari 2025 nog maar 2 procent registratiebelasting. Maar wie een woning ruilt, valt niet onder dat gunsttarief en betaalt in principe 12 procent. Een Vlaamse burger vindt dat onderscheid discriminerend en trok met een verzoekschrift naar het Vlaams Parlement.
Geen advertenties meer?
Ingelogde abonnees steunen niet alleen een van de enige kritische en onafhankelijke media, maar zien ook geen vervelende advertenties. Abonneer je snel en eenvoudig en krijg meteen toegang tot vele duizenden exclusieve artikelen!
Maak hieronder je keuze voor het gewenste abonnement:
Liever ook op papier? Bekijk alle abonnementen!
Het doorlopend abonnement wordt automatisch verlengd voor steeds één maand.
Liever ook op papier? Bekijk al onze abonnementen!
Steun het vrije woord met een online abonnement van 3 maanden via een eenmalige betaling.
Liever ook op papier? Bekijk al onze abonnementen!
Steun het vrije woord met een eenmalige betaling en je zit een jaar goed.
Log hieronder in om dit bericht volledig te lezen. Ben je al ingelogd, kijk dan op je account of je nog een actief abonnement hebt.
In “Verzoekschrift nr. 61 – discriminerende regeling inzake registratiebelasting” klaagt de burger aan dat een koper van een enige eigen woning wel recht kan hebben op het verlaagde tarief, terwijl iemand die via woningruil tot hetzelfde resultaat komt daar geen gebruik van kan maken.
Volgens de verzoeker is dat moeilijk te verantwoorden wanneer aan alle inhoudelijke voorwaarden wordt voldaan die ook bij een klassieke aankoop gelden.
Zuivere aankoop
Vlaams minister Ben Weyts (N-VA) wijst er echter op dat de Vlaamse Codex Fiscaliteit zeer duidelijk verwijst naar een “zuivere aankoop” van de volle eigendom van een woning.
Die formulering is volgens de minister essentieel. Een zuivere aankoop is juridisch een koop: een onroerend goed wordt overgedragen in ruil voor een prijs in geld.
Een woningruil is volgens Weyts een andere rechtsfiguur. Bij een ruil geven twee partijen elk een zaak in ruil voor een andere zaak. De tegenprestatie bestaat dus niet uit geld, maar uit de overdracht van een ander goed.
Hoewel een koop en een ruil economisch soms op elkaar kunnen lijken, zijn het juridisch twee verschillende handelingen.
Andere fiscale behandeling
Ook fiscaal worden beide verrichtingen anders behandeld. Bij een verkoop wordt het verkooprecht berekend op de overeengekomen prijs en lasten, met als minimum de verkoopwaarde.
Bij een ruil gaat het volgens Weyts niet om twee aparte verkoopovereenkomsten, maar om één overeenkomst met twee wederzijdse overdrachten die onlosmakelijk met elkaar verbonden zijn.
Daarom bepaalt de Vlaamse Codex Fiscaliteit dat het verkooprecht bij een ruil wordt geheven op de overdracht die aanleiding geeft tot de hoogste belasting.
Geen discriminatie volgens Weyts
Volgens Weyts vloeit het verschil tussen aankoop en ruil voort uit objectieve juridische verschillen. Het verlaagde tarief van 2 procent is uitdrukkelijk voorbehouden aan de zuivere aankoop van de enige eigen woning.
Een ruil vormt volgens de minister een aparte rechtsfiguur met een eigen fiscale behandeling. Daarom ziet hij geen strijdigheid met het gelijkheids- of non-discriminatiebeginsel.
Voor burgers blijft het verschil wel opvallend. Wie een enige eigen woning koopt, kan onder voorwaarden genieten van het gunsttarief. Wie via een ruil tot een gelijkaardig woonresultaat komt, blijft fiscaal in een ander regime zitten.
Meer over Financiën
