Als een verliezende speler die boos het spelbord van de tafel gooit. In Duitsland gaan in pers en politiek steeds meer stemmen op om het AfD te verbieden. De frustratie van het bestel over de electorale opmars van de migratiekritische partij neemt toe. Men zou ook kunnen proberen de Duitse kiezer te begrijpen, maar de sclerose van het politieke denken in Duitsland laat daar helaas weinig ruimte voor.
Geen advertenties meer?
Ingelogde abonnees steunen niet alleen een van de enige kritische en onafhankelijke media, maar zien ook geen vervelende advertenties. Abonneer je snel en eenvoudig en krijg meteen toegang tot vele duizenden exclusieve artikelen!
Maak hieronder je keuze voor het gewenste abonnement:
Liever ook op papier? Bekijk alle abonnementen!
Het doorlopend abonnement wordt automatisch verlengd voor steeds één maand.
Liever ook op papier? Bekijk al onze abonnementen!
Steun het vrije woord met een online abonnement van 3 maanden via een eenmalige betaling.
Liever ook op papier? Bekijk al onze abonnementen!
Steun het vrije woord met een eenmalige betaling en je zit een jaar goed.
Log hieronder in om dit bericht volledig te lezen. Ben je al ingelogd, kijk dan op je account of je nog een actief abonnement hebt.
Het idee om het AfD ongrondwettelijk te verklaren, is niet nieuw, maar sinds de spectaculaire overwinningen van de partij in enkele deelstaten raken de plannen in een stroomversnelling. De meest concrete aanzet doet zich voor in Thüringen, waar de partij sterk staat, net als in andere deelstaten van de voormalige DDR. Vorige week vond in het Thüringse parlement een hoorzitting plaats over de mogelijkheden om het AfD te laten verbieden door het Duitse Grondwettelijk Hof.
De waarheid uit een buitenlandse pen
Eind september verscheen van de hand van Matthew Syed, een Britse columnist, een veel gedeeld artikel in de Sunday Times. Het werd ook uitgebreid in de Duitse pers besproken. De titel: ‘Angela Merkel was de echte extremist van dit tijdperk’. Syeds centrale verwijt is dat politieke gematigdheid te veel wordt afgemeten aan toon en reputatie, en te weinig aan de gevolgen van beleid. Merkel gold als pragmatisch, maar voerde volgens hem bijzonder ontwrichtend beleid.
Syed onderbouwde dat met drie vaststellingen. In 2015 liet Merkel – “Wir schaffen das” – grote aantallen asielzoekers binnen, terwijl de negatieve gevolgen voor huisvesting, onderwijs en overheidsfinanciën te voorzien waren. Merkel was bezig met moreel deugdvertoon, niet met de belangen van haar burgers.
De columnist verwees ook naar Merkels onsamenhangende beleid inzake Rusland en defensie. Volgens hem krijgt het AfD terechte kritiek op de Poetin-sympathieën in haar rangen. Maar Merkels eigen beleid zette daar absoluut geen alternatief tegenover, want ze bleef ook na de annexatie van de Krim de gasbevoorrading uit Rusland via Nord Stream 2 steunen en liet de Duitse defensie verkommeren.
En dan volgt een kritiek die eigenlijk geldt voor alle Europese klassieke partijen: vooral minder gegoede burgers dragen de kosten van zulke keuzes. Welgestelde opiniemakers kunnen zich gemakkelijker aan die gevolgen onttrekken. Syed vermeldde in dat verband ook de dwaasheid van de kernuitstap, de ‘Energiewende’ en het rampzalige klimaatbeleid, die de Duitse industrie hebben gedecimeerd.
Zijn besluit: “De opkomst van deze ‘nieuwe’ rechtse partijen is aangewakkerd door het extremisme van hun voorgangers – een generatie hyperliberale leiders die vergeten waren waar ze voor stonden en wie ze geacht werden te dienen.” De Duitse pers had een buitenlandse commentator nodig om de aard van het democratische deficit van haar politiek bestel te benoemen.
Het AfD is een product van de 21ste, niet van de 20ste eeuw
Ik heb ook mijn bedenkingen bij de meer dan stiekeme Poetin-bewondering in bepaalde delen van het AfD, maar niets rechtvaardigt een partijverbod. Het verbod op het Vlaams Blok toont trouwens aan hoe futiel dat zou zijn. Bij ons is het idee om opvolger Vlaams Belang te verbieden volledig verdwenen, niet uit toegenomen verdraagzaamheid, maar door het besef van het contraproductieve effect.
Duitsland moet een keuze maken. Het kan verstrikt blijven in ideeën van de 20ste eeuw en elke kritiek op het migratiebeleid domweg afdoen als een nieuwe verschijningsvorm van het nazisme. Of het kan de moed ontwikkelen om te beseffen dat de twee niets met elkaar te maken hebben en dat een partij als het AfD, veel meer dan de traditionele partijen, de zorgen van de burgers over 21ste-eeuwse problemen vertolkt.
