Er zijn nog zekerheden. Een proces over schaamteloosheid begon met een schrijnend gebrek aan schaamte. Niet bij de beschuldigde, maar bij de procureur die er 5,5 jaar over deed om zijn zaak rond te krijgen.
Geen advertenties meer?
Ingelogde abonnees steunen niet alleen een van de enige kritische en onafhankelijke media, maar zien ook geen vervelende advertenties. Abonneer je snel en eenvoudig en krijg meteen toegang tot vele duizenden exclusieve artikelen!
Maak hieronder je keuze voor het gewenste abonnement:
Liever ook op papier? Bekijk alle abonnementen!
Het doorlopend abonnement wordt automatisch verlengd voor steeds één maand.
Liever ook op papier? Bekijk al onze abonnementen!
Steun het vrije woord met een online abonnement van 3 maanden via een eenmalige betaling.
Liever ook op papier? Bekijk al onze abonnementen!
Steun het vrije woord met een eenmalige betaling en je zit een jaar goed.
Log hieronder in om dit bericht volledig te lezen. Ben je al ingelogd, kijk dan op je account of je nog een actief abonnement hebt.
Die procureur beweerde: “Een klein maar luid gedeelte van de maatschappij en van de media heeft zonder grondige kennis van de zaak al vanaf het begin van het onderzoek zijn oordeel geveld over El Kaouakibi en haar partner. Die lynchpartij door een deel van de maatschappij valt te betreuren.”
Het is blijkbaar allemaal de schuld van sommige media en van ongemanierde mensen op sociale media. Een rare visie, zeker wanneer diezelfde procureur verklaarde dat de publieke verontwaardiging wel gegrond is.
Proces
Het proces voor de correctionele rechtbank over de subsidiefraude door Sihame El Kaouakibi wordt op 1 en 2 oktober 2026 behandeld. Een hoogdag voor veel media misschien, een dag die veel Vlaamse politici liever nooit hadden meegemaakt. Een dag waarop veel burgers veel te lang hebben moeten wachten.
De arrogantie van de procureur laat alvast het ergste vermoeden, en zijn eis bevestigt dat. Op dit proces moet men geen grote nieuwe onthullingen verwachten. De woordkeuze ‘lynchpartij’ is op zijn minst zeer ongelukkig, maar illustratief.
De procureur verwart allicht termen zoals schandpaal en lynchpartij. Niemand heeft Sihame El Kaouakibi standrechtelijk opgeknoopt of gedood. Ze is wel uitvoerig en terecht aan de schandpaal genageld. En zolang dat geloofwaardig was, werd ze door sommigen verdedigd met het argument dat er niks aan de hand was en dat het allemaal racisme was.
Dat was geen trial by media. Voor alle duidelijkheid: dat laatste is een situatie waarin media en publieke opinie iemand al schuldig of onschuldig verklaren vóórdat een rechter uitspraak heeft gedaan. Of waarin mediaberichtgeving het juridische proces en het publieke oordeel sterk beïnvloedt.
Volgens de procureur was dat laatste niet het geval: “Justitie heeft getracht dit dossier onafhankelijk te benaderen en heeft niet onder druk van het publiek gehandeld. Er is geen onherstelbare aantasting van het recht op verdediging.”
El Kaouakibi heeft trouwens zelf ook de media gebruikt. Denk maar aan de knotsgekke persconferentie die de VRT live uitzond. Daar draafde Johan Vande Lanotte (Vooruit) op met leugens. En dat alles in een setting met monddoekjes en afstand omwille van de covidmaatregelen.
Hete aardappel
De conclusie is dat de procureur de bui allicht al ziet hangen. De media zullen tijdens dit proces ook het proces maken van de politiek en vooral van justitie. Met andere woorden: zijn proces.
Daarom speelde hij de hete aardappel meteen door naar de politiek en de bestuurlijke cultuur: “Het zijn geen administratieve slordigheden, er zit een systematiek in.”
El Kaouakibi kwam onder grote persbelangstelling rond 9 uur samen met haar advocaat Joris Vercraeye aan bij de rechtbank in Antwerpen. Sinds het schandaal rond haar ruim 5,5 jaar geleden losbrak, dook ze nog zelden op in het openbaar.
Bij vorige zittingen liet ze zich door haar advocaat vertegenwoordigen. In het Vlaams Parlement, waar ze zetelde, bleef ze afwezig met doktersbriefjes. Behalve dan om enkele keren op te duiken in een amechtige poging om medelijden te wekken of te provoceren.
Wat viel er op te tekenen? Volgens persagentschap Belga vraagt het parket een straf van 30 maanden met uitstel tegen Sihame El Kaouakibi voor subsidiefraude met haar vzw Let’s Go Urban. “Het gaat om ernstige feiten, gepleegd door iemand met een voorbeeldfunctie, in de context van een sociaal project, met geld van de gemeenschap.”
Waarom met uitstel? Waarom 30 maanden? Daar mogen de burgers naar raden. Straf met uitstel maakt de publieke opinie bijna altijd boos. Bovendien is het een gunst die de rechter toekent. Het is geen recht.
Effectieve straf
Zowel de verdediging als de aanklager kan dat vragen. De rechter beoordeelt of uitstel verantwoord is op basis van de feiten, de persoonlijkheid, het strafverleden en de kans op herhaling. Alleen al aan die drie criteria voldoet Sihame El Kaouakibi op het eerste gezicht niet.
Het feit dat niemand haar normaal gezien nog de kans op herhaling zal geven, betekent niet dat ze – mocht de kans zich voordoen – niet opnieuw schaamteloos subsidiefraude zou plegen.
Bij corruptie, omkoping, verduistering, valsheid in de uitoefening van het ambt of misbruik van openbaar gezag ligt een effectieve straf meer voor de hand naarmate de feiten systematischer, langduriger of financieel omvangrijker zijn. Bij de beschuldiging van een voormalig Vlaams parlementslid zou men dan mogen verwachten dat het parket niet zelf al uitstel voorstelt.
Het is tekenend hoe deze langverwachte strafzaak tegen gewezen Vlaams parlementslid Sihame El Kaouakibi en haar partner van start gaat. Beide dames staan terecht voor subsidiefraude en schriftvervalsing met de inmiddels failliete vzw Let’s Go Urban, een dansproject voor kansarme jongeren in Antwerpen.
Ze stolen niet enkel belastinggeld van de gemeenschap, maar ook middelen voor kwetsbare jongeren die ze als excuus gebruikten voor een lucratief verdienmodel.
De procureur vroeg dus voor El Kaouakibi 30 maanden met uitstel en een boete van 24.000 euro, waarvan de helft met uitstel. Voor haar partner werd een straf van 24 maanden gevraagd, ook met uitstel, en een boete van 20.000 euro. Relatief kleine bedragen en bijna symbolisch.
Kritiek
Daar zal sowieso kritiek op komen. De hoogste GAS-boete in Vlaanderen is 500 euro. Bijvoorbeeld voor onkruid op de stoep voor iemands huis. In 2024 inde de West-Vlaamse gemeente Lo-Reninge gemiddeld 442 euro per inwoner aan GAS-boetes. Dat bedrag kwam vooral uit een trajectcontrole in een zone 30.
We geven enkele voorbeelden van andere correctionele boetes bij fraude. Bij een grootschalige sociale en financiële fraude in de vleessector kreeg de vader 160.000 euro boete en zijn twee zonen elk 80.000 euro. Ze kregen gevangenisstraffen tot 3 jaar en beroepsverboden.
Bij de fraudezaak rond Optima Bank (ook politiek heel gevoelig) kreeg kopstuk Jeroen Piqueur een boete van 400.000 euro, twee jaar gevangenisstraf met uitstel en een verbeurdverklaring van 4,3 miljoen euro. Pikant detail: ex-politici ontsprongen daar wel goedkoop de dans.
Niettemin zei de procureur: “Het gaat om ernstige feiten, gepleegd door iemand met een voorbeeldfunctie, in de context van een sociaal project, met geld van de gemeenschap.”
De bedragen zijn niet min: “Voor de stad Antwerpen gaat het om een bedrag van 270.000 euro. Voor de Vlaamse Gemeenschap werd het nadeel op 320.000 euro bepaald.”
Waarom is dit proces politiek dynamiet? Omdat het ook het proces is van het strooien met belastinggeld naar projecten die de juiste politieke buzzwords gebruiken, maar eigenlijk oplichterij blijken te zijn. In dit geval: integratie van migranten of ‘jongeren’ door cultuur. Met een oogverblindende knuffelallochtone jonge vrouw als boegbeeld.
Dat oogverblindende mag men desgevallend letterlijk nemen. Niemand in het Vlaamse politieke wereldje en de ambtenarij wou zien dat het allemaal te mooi was om waar te zijn.
Hoe de zaak aan het licht kwam
Het schandaal kwam ruim vijf jaar geleden aan het licht, nadat enkele bestuurders van de vzw een onafhankelijke interne audit van de boekhouding hadden besteld. Rijkelijk laat overigens, want de vorige jaren lieten ze dat na.
De eerste voorzitter van de vzw was de betreurde Open Vld-politica Marleen Van Ouytsel. Schooldirecteur Dirk Bicker nam de voorzittersrol over. De Borgerhoutse therapeut Rob De Donder was ook bestuurder.
De Donder was coördinator van de Vlaamse Jeugdraad. In die functie stond hij in voor de dagelijkse werking en de vertegenwoordiging van de adviesraad. Hij bracht ook de standpunten van kinderen, jongeren en jeugdorganisaties onder de aandacht van Vlaamse beleidsmakers.
De drie onafhankelijke bestuurders Tim Baart, Michel Looyens en Ann Maes namen begin februari 2021 ontslag, nadat zij bezorgdheid hadden geuit over de transparantie van het bestuur en over financiële transacties. Zij stapten eerst naar de ondernemingsrechtbank. Daarop werd Annemie Moens aangesteld als voorlopig bewindvoerder. Zo probeerden ze hoofdelijke aansprakelijkheid te vermijden, mocht de boel failliet gaan.
Ondertussen bestond er een heel kluwen van vzw’s: Let’s Go Urban, LGU Academy vzw, Point Urbain enzovoort.
In 2021 was El Kaouakibi een Open Vld-politica. Ze zou valse facturen of valse overeenkomsten hebben gebruikt om voor haar Antwerpse jongerenproject Let’s Go Urban subsidies aan te vragen. Ze zou dat geld vervolgens hebben doorgesluisd naar haar andere vennootschappen en voor andere doeleinden hebben gebruikt.
Het duurde tot oktober 2024 voordat de raadkamer El Kaouakibi, haar partner en de intussen failliete vzw Let’s Go Urban doorverwees naar de correctionele rechtbank. De tenlastelegging: schriftvervalsing en subsidiefraude ten opzichte van de stad Antwerpen en de Vlaamse Gemeenschap.
Andere zaken
Tal van andere zaken bleven buiten de rechtszaak. De Voorzorg (de ziekenkas die opging in Solidaris) betaalde gedurende meerdere jaren honderdduizenden euro’s per jaar aan Sihame El Kaouakibi en haar organisatie Let’s Go Urban (LGU). Volgens de berichtgeving liep dat bedrag op tot ongeveer 500.000 euro per jaar. Achteraf bleek dat de controle en de aantoonbare tegenprestatie ernstig tekortschoten.
De topman was toen Tony Coonen, de ex-schoonzoon van Willy Claes (Vooruit). Coonen kwam in 2021 zelf in een afzonderlijk gerechtelijk onderzoek terecht naar mogelijke corruptie, omkoping, misbruik van vertrouwen en witwasconstructies binnen De Voorzorg Limburg.
De Koning Boudewijnstichting (KBS) kwam in beeld door een apart fonds voor Let’s Go Urban. Dat fonds werd in 2015 opgezet om giften voor LGU fiscaal aftrekbaar te maken. Volgens de berichtgeving werden daarmee enkele tienduizenden euro’s ingezameld.
De stad Antwerpen zorgde in 2018 voor 3,4 à 3,5 miljoen euro aan Antwerpse investeringstoelagen voor de renovatie en uitbreiding van een gebouw op het Kiel. Het gebouw zelf bleef eigendom van de stad Antwerpen. LGU trad op als bouwheer en zou het gebouw uitbaten als jongeren- en opleidingscentrum.
De bevoegde Antwerpse schepen was Nabilla Ait Daoud (N-VA), toen schepen van Jeugd. Zij was dus de politieke bevoegdheidsverantwoordelijke voor het dossier rond Let’s Go Urban en het Urban Center.
Dat komt allemaal niet ter sprake in dit proces, dat enkel over die subsidiefraude gaat.
Subsidiegeld
Merkwaardig, want de openbaar aanklager ging donderdag in op de fraudesystemen die de beklaagden hanteerden. Volgens het openbaar ministerie gingen zaken die met subsidiegeld werden betaald naar Point Urbain, het bedrijf van El Kaouakibi en haar partner, en naar de evenementenlocatie JJ House.
De beklaagden kochten volgens het openbaar ministerie onder meer een dure keuken en designmeubelen. Daarnaast stelt de procureur dat beide beklaagden het gesjoemel hebben proberen te verdoezelen door pas bruikleenovereenkomsten op te stellen nadat daar vragen over waren gerezen.
De procureur heeft het vooral over El Kaouakibi als dader, maar haar partner is volgens het openbaar ministerie ook “duidelijk mededader van de subsidie-afwending”. “Ze was rechtstreeks betrokken bij vragen aan leveranciers om facturen aan te passen. Ze had daar belang bij, want ze was voor 50 procent aandeelhouder in Point Urbain.”
Wat de procureur eist, is wat critici damage control noemen. Hij eist dat voor 300.000 euro aan subsidies van de stad Antwerpen en de Vlaamse Gemeenschap wordt teruggevorderd.
De advocaten van de Vlaamse Gemeenschap toonden zich tegenover de VRT kritisch over de vordering van het openbaar ministerie. De selectie van betwiste facturen in de tenlastelegging zou te beperkt zijn. “Het hadden er meer kunnen zijn.” Het werkelijke nadeel van de Vlaamse overheid bedraagt dan ook zo’n 215.000 euro.
Over de fraude zelf benadrukken de advocaten, net als het openbaar ministerie, dat het om een uitgekiend systeem ging, niet om boekhoudkundige chaos.
Vrijdag is het de beurt aan El Kaouakibi om zich te verdedigen.
En waarom hoor ik niks over het terugvorderen van de onterecht uitgekeerde subsidies. Man, als ik dat wijf hare kop zie dan hoop al bijna op een échte lynchpartij.