Handgeschakelde auto’s verdwijnen langzaam uit het straatbeeld, maar mogelijk verliezen we daarmee meer dan alleen rijplezier. Japanse onderzoekers stellen dat schakelen de hersenen actiever houdt dan rijden met een automaat. Dat roept een opvallende vraag op: maken moderne auto’s het rijden misschien té gemakkelijk?
Geen advertenties meer?
Ingelogde abonnees steunen niet alleen een van de enige kritische en onafhankelijke media, maar zien ook geen vervelende advertenties. Abonneer je snel en eenvoudig en krijg meteen toegang tot vele duizenden exclusieve artikelen!
Maak hieronder je keuze voor het gewenste abonnement:
Liever ook op papier? Bekijk alle abonnementen!
Het doorlopend abonnement wordt automatisch verlengd voor steeds één maand.
Liever ook op papier? Bekijk al onze abonnementen!
Steun het vrije woord met een online abonnement van 3 maanden via een eenmalige betaling.
Liever ook op papier? Bekijk al onze abonnementen!
Steun het vrije woord met een eenmalige betaling en je zit een jaar goed.
Log hieronder in om dit bericht volledig te lezen. Ben je al ingelogd, kijk dan op je account of je nog een actief abonnement hebt.
Automatische transmissies, adaptieve cruisecontrol, rijstrookhulp en straks zelfs deels zelfrijdende systemen nemen steeds meer taken van de bestuurder over. Dat is comfortabel, maar er zit ook een keerzijde aan. Hoe minder de bestuurder moet doen, hoe groter het risico dat hij mentaal afhaakt tijdens het rijden.
Handgeschakeld rijden
Japanse onderzoekers onder leiding van professor Ryuta Kawashima, verbonden aan de Tohoku University en bekend van Nintendo’s Brain Age, onderzochten wat rijden met een handgeschakelde versnellingsbak met de hersenen doet. Volgens hun bevindingen activeert handmatig schakelen de prefrontale cortex sterker dan rijden met een automaat. Dat hersengebied speelt een belangrijke rol bij aandacht, geheugen, concentratie en het nemen van beslissingen.
Wie handgeschakeld rijdt, moet voortdurend meer doen dan alleen gas geven en remmen. De bestuurder moet het verkeer inschatten, de juiste versnelling kiezen, koppeling, gas en stuurbeweging coördineren en tegelijk anticiperen op kruispunten, bochten en snelheidsverschillen. Die extra handelingen houden de bestuurder actief betrokken bij het rijden.
Bij een automaat verdwijnt een groot deel van die mentale belasting. Dat maakt rijden eenvoudiger, maar niet noodzakelijk veiliger in alle omstandigheden. Zeker in moderne wagens met grote schermen en steeds meer rijhulpsystemen dreigt de bestuurder meer passagier van zijn eigen wagen te worden. Afleiding achter het stuur is nu al een groot probleem. Een auto die te veel overneemt, kan dat probleem nog versterken.
Handbak verdwijnt
De studie bewijst niet dat handgeschakelde auto’s altijd veiliger zijn dan automaten. In druk stadsverkeer kan een automaat net rust brengen. Maar het toont wel dat gemak niet altijd gelijkstaat aan aandacht. Soms houdt een beetje inspanning de bestuurder net wakker.
Ondertussen verdwijnt de handbak snel. In Japan heeft nog maar 1 à 2 procent van de nieuwe auto’s een handgeschakelde versnellingsbak. Ook bij ons in Europa groeit het aandeel automaten door de opmars van hybrides en elektrische wagens, die vrijwel altijd automatisch rijden.
Meer over Energie en Transport
