De illusie van vrijheid: "Ook wij offeren steeds meer privacy op voor veiligheid"

Illustratiebeeld. Shutterstock

Vrijheid

De illusie van vrijheid: “Ook wij offeren steeds meer privacy op voor veiligheid”

Anton Schelfaut

Zou u bereid zijn om een deel van uw vrijheid op te offeren in ruil voor meer veiligheid op straat? Op basis van wat hij tijdens de coronacrisis heeft gezien, denkt China-expert en VRT-journalist Tom Van de Weghe dat veel Vlamingen die vraag positief zouden beantwoorden. Dat zegt hij in een interview met weekblad ‘t Pallieterke.

Geen advertenties meer?

Ingelogde abonnees steunen niet alleen een van de enige kritische en onafhankelijke media, maar zien ook geen vervelende advertenties. Abonneer je snel en eenvoudig en krijg meteen toegang tot vele duizenden exclusieve artikelen!

Maak hieronder je keuze voor het gewenste abonnement:

Doorlopend abonnement

Maandelijks opzegbaar

€ 9,00

per maand

Eenmalig betalen

3 maanden PAL-abonnement

€ 27,00

per kwartaal

Geen gedoe

12 maanden PAL-abonnement

€ 108,00

per jaar

Liever ook op papier? Bekijk alle abonnementen!

Het doorlopend abonnement wordt automatisch verlengd voor steeds één maand.

Liever ook op papier? Bekijk al onze abonnementen!

Steun het vrije woord met een online abonnement van 3 maanden via een eenmalige betaling.

Liever ook op papier? Bekijk al onze abonnementen!

Steun het vrije woord met een eenmalige betaling en je zit een jaar goed.

Log hieronder in om dit bericht volledig te lezen. Ben je al ingelogd, kijk dan op je account of je nog een actief abonnement hebt.

China is erin geslaagd om de criminaliteitscijfers drastisch te verminderen door overal controlesystemen uit te rollen. Van Vlamingen die in China wonen, hoort Van de Weghe dat het daar “best goed is om te leven” en dat ze hun kinderen er alleen op straat durven te laten lopen. Ik betwijfel of veel mensen op de meeste plekken in Vlaanderen en Brussel dat zouden durven.

Maar die medaille komt uiteraard met een keerzijde. Op elke straathoek in Chinese grootsteden hangt er wel een camera die is uitgerust met gezichtsherkenning. Dat heeft er zelfs toe geleid dat de inwoners nu stoppen voor een rood licht, terwijl ze vroeger in al hun haast de straat meteen waren overgestoken. Dat beschrijft Van de Weghe in zijn nieuwe boek ‘Terug naar China’. Wij zouden die camera uiteraard niet nodig hebben, want we zouden zelfs stoppen voor een rood verkeerslicht als dat in een verder lege woestijn zou staan.

Alle gekheid op een stokje: voor hun veiligheid hebben de Chinezen een hoge prijs betaald. Ze zagen hun privacy en vrijheid sterk ingeperkt worden. Maar zonder dat we het goed en wel beseffen, hebben ook wij de afgelopen jaren een steeds groter stuk van onze privacy moeten opgeven onder het mom van veiligheid. Denk maar aan de vele ANPR-camera’s die plots niet enkel meer gebruikt worden om terroristen op te sporen, maar om wanbetalers van de baan te plukken. ‘Function creep’, heet het fenomeen waarbij technologie gaandeweg wordt ingezet voor andere doeleinden dan die waarvoor ze initieel in het leven werd geroepen. 

Ook de discussies over Chat Control en Money Control hebben het spanningsveld tussen veiligheid en vrijheid weer onder de aandacht gebracht. Moeten we inzage geven in ál onze berichten om te vermijden dat er nog beelden van kindermisbruik worden verspreid? De doelstelling is nobel: niemand heeft er iets op tegen dat de verspreiding van beelden van kindermisbruik een halt wordt toegeroepen en de daders hard worden aangepakt. Maar moet dat echt ten koste gaan van de privacy van onschuldige burgers? De weg naar de hel is zoals steeds geplaveid met goede bedoelingen.

Westerse hypocrisie

Volgens Van de Weghe hebben veel Chinezen een fundamenteel andere kijk op privacy dan wij. “De meeste Chinezen hebben er geen principieel bezwaar tegen dat ze gecontroleerd worden, zolang daar veiligheid, stabiliteit en voorspelbaarheid tegenover staan.” Nochtans is het inruilen van vrijheid voor extra veiligheid zeker geen uitsluitend Chinees fenomeen. Maar in tegenstelling tot de Chinezen, weigeren wij vooralsnog om die realiteit onder ogen te zien. In zijn boek laat Van de Weghe een Chinese mensenrechtenactiviste aan het woord die het Westen een spiegel voorhoudt: “Wij zijn niet hypocriet, wij weten wat we opofferen. Jullie in het Westen denken dat jullie vrij zijn, maar jullie leveren ook steeds meer vrijheid in.”

We kloppen ons op de borst dat we goed geplaatst zijn om de Chinezen de les te spellen over privacy en vrijheid, maar in de praktijk bevinden we ons op hetzelfde hellende vlak richting een controlestaat. Maar in tegenstelling tot de Chinezen, steken we bewust onze kop in het zand. Van de Weghe, die zowel in de Verenigde Staten als in China heeft gewoond, vat het treffend samen: “In China wéét je dat je bekeken wordt. Je weet dat je in de gaten wordt gehouden en je houdt daar rekening mee. In de Verenigde Staten kunnen ze – als ze het zouden willen – exact hetzelfde doen. Alleen wordt ook daar de illusie in stand gehouden dat dat niet zo is.” Tijd om eens goed in de spiegel te kijken.

Lees hier het volledige interview met Tom Van de Weghe.

 

PAL Nieuwsbrief

schrijf je gratis in

Blijf op de hoogte met onze dagelijkse nieuwsbrief

Anton heeft een passie voor politiek, media en technologie. Hij volgt de binnen- en buitenlandse politieke actualiteit op de voet.

Plaats een reactie

Delen